Đăng ký nhận tin từ Danangbest.com, cơ hội nhận quyền lợi giảm giá riêng biệt.
Bên cạnh di sản kiến trúc hữu hình, Hội An còn lưu giữ hệ thống văn hóa phi vật thể phong phú với Bài Chòi (UNESCO 2017), lễ hội đèn lồng (từ 1998), nghệ thuật thả hoa đăng, và đời sống bên dòng sông Thu Bồn - Hoài. Văn hóa đời sống Hội An phản ánh sự giao thoa giữa tín ngưỡng Phật giáo, Đạo giáo, thờ cúng tổ tiên và đời sống thương cảng sông nước. Bài viết này phân tích hệ thống văn hóa - đời sống Hội An qua các khía cạnh chính, dựa trên tài liệu UNESCO, nghiên cứu văn hóa và quan sát thực địa.
| Di sản văn hóa phi vật thể UNESCO | Bài Chòi (The art of Bài Chòi in Central Viet Nam) - công nhận 7/12/2017 |
| Lễ hội đặc trưng | • Lễ hội Đèn lồng (Full Moon Festival) - từ 1998, đêm 14 âm lịch hàng tháng • Lễ hội Nguyên Tiêu (Rằm tháng Giêng) • Lễ hội Trung Thu • Lễ hội Vu Lan |
| Đời sống sông nước | • Sông Thu Bồn - dòng sông chính nuôi sống Hội An qua 400 năm • Sông Hoài - nhánh nhỏ chảy qua trung tâm phố cổ • Giếng Bá Lễ - giếng cổ không bao giờ cạn |
| Đời sống thương mại | • Chợ Hội An - trung tâm sinh hoạt hơn 400 năm • Chợ Đêm - không gian ẩm thực và văn hóa đương đại |
| Nghệ thuật đương đại | Công Viên Ấn Tượng Hội An - không gian biểu diễn nghệ thuật hiện đại |
Văn hóa đời sống Hội An được hình thành qua 400 năm lịch sử thương cảng, thể hiện qua 4 nhóm chính:
Bài Chòi: Nghệ thuật dân gian kết hợp âm nhạc, thơ ca, diễn kịch, hội họa và văn học
Công nhận: 7 tháng 12 năm 2017 - Di sản Văn hóa Phi vật thể Đại diện Nhân loại
Đặc điểm: Trò chơi bài kết hợp hát, nhảy, múa với 6 giai điệu chính
? Chi tiết: Bài Chòi Hội An - Trò chơi dân gian hấp dẫn
Lễ hội Đèn lồng (Full Moon Festival): Từ 1998, đêm 14 âm lịch hàng tháng
Nghệ thuật đèn lồng: Biểu tượng văn hóa đặc trưng từ thế kỷ 16-17
Thả hoa đăng: Nghi lễ cầu nguyện trên sông Hoài
? Chi tiết: Đèn lồng Hội An - Kỳ quan ánh sáng
? Chi tiết: Thả hoa đăng - Nét đẹp văn hóa phố cổ
Sông Thu Bồn: Dòng sông chính, nguồn sống của Hội An 400 năm
Sông Hoài: Nhánh nhỏ chảy qua trung tâm phố cổ, linh hồn của Hội An
Giếng Bá Lễ: Giếng cổ không bao giờ cạn, biểu tượng sinh mệnh
? Chi tiết: Sông Thu Bồn - Vẻ đẹp quyến rũ
? Chi tiết: Sông Hoài - Vẻ đẹp thơ mộng
? Chi tiết: Giếng Bá Lễ - Giếng cổ không bao giờ cạn
Chợ Hội An: Trung tâm sinh hoạt thương mại và văn hóa hơn 400 năm
Chợ Đêm: Không gian ẩm thực và văn hóa đường phố hiện đại
Công Viên Ấn Tượng: Không gian biểu diễn nghệ thuật kết hợp truyền thống và hiện đại
? Chi tiết: Chợ Hội An - Nét văn hóa đặc sắc
? Chi tiết: Chợ Đêm - Không gian ẩm thực đặc sắc
? Chi tiết: Công Viên Ấn Tượng - Điểm đến không nên bỏ lỡ
Lưu ý: Hệ thống phân loại dựa trên đặc trưng văn hóa và chức năng xã hội trong đời sống Hội An
Ngày 7 tháng 12 năm 2017, tại Kỳ họp lần thứ 12 của Ủy ban Liên Chính phủ về Bảo vệ Di sản Văn hóa Phi vật thể UNESCO tổ chức tại Jeju (Hàn Quốc), "Nghệ thuật Bài Chòi miền Trung Việt Nam" (The art of Bài Chòi in Central Viet Nam) chính thức được ghi danh vào Danh sách Di sản Văn hóa Phi vật thể Đại diện của Nhân loại. Đây là di sản phi vật thể thứ 10 của Việt Nam được UNESCO công nhận.
Nguồn gốc và phát triển:
Theo các tài liệu lịch sử, Bài Chòi xuất hiện từ cuối thế kỷ 16 - đầu thế kỷ 17. Khi người dân khai hoang đất rừng, họ xây chòi canh giữ mùa màng khỏi thú dữ. Để giải trí và xua đuổi động vật, họ tạo ra trò chơi hát xướng giữa các chòi, kết hợp với cách chơi bài Tứ Sắc (tương tự Tam Cúc ở Bắc Bộ). Theo thời gian, hình thức giải trí này phát triển thành nghệ thuật dân gian kết hợp âm nhạc, thơ ca, diễn kịch, hội họa và văn học.
Đặc điểm nghệ thuật:
Bài Chòi tại Hội An hiện nay:
Từ năm 1983, Bài Chòi đã được giảng dạy tại Nhà Văn hóa Hội An. Cột mốc quan trọng là ngày 8/9/1998, khi Bài Chòi chính thức tham gia hoạt động du lịch tại phố cổ Hội An. Hiện nay, Trung tâm Bảo tồn Di sản Văn hóa Hội An tổ chức biểu diễn thường xuyên tại bùng binh An Hội mỗi tối, thu hút đông đảo du khách và người dân địa phương.
Đặc biệt, Bài Chòi được giảng dạy tại các trường tiểu học và trung học ở Hội An, giúp thế hệ trẻ hiểu và yêu quý di sản văn hóa quê hương. Nghệ nhân có kinh nghiệm trực tiếp hướng dẫn học sinh cách đánh phách, giữ nhịp, hát và phát âm đúng phong cách Bài Chòi.
Chi tiết về Bài Chòi: Bài Chòi Hội An - Trò chơi dân gian hấp dẫn du khách
Truyền thống đèn lồng (thế kỷ 16-17):
Đèn lồng được du nhập vào Hội An từ thế kỷ 16-17 bởi thương nhân Trung Quốc và Nhật Bản. Người Hoa từ Phúc Kiến, Triều Châu, Quảng Đông treo đèn lồng trước nhà để giảm nỗi nhớ quê hương. Theo tín ngưỡng, đèn lồng mang lại may mắn, tài lộc và xua đuổi tà ma.
Lễ hội Đèn lồng chính thức (từ 1998):
Năm 1998, theo ý tưởng của kiến trúc sư người Ba Lan Kazimierz Kwiatkowski (người đã cống hiến nhiều cho việc bảo tồn Hội An và Mỹ Sơn), chính quyền Hội An bắt đầu tổ chức "Đêm Phố Cổ" (Ancient Town's Full Moon Night) vào đêm 14 âm lịch hàng tháng.
Đặc điểm lễ hội:
Ý nghĩa tín ngưỡng:
Trong Phật giáo, ngày rằm (trăng tròn) là thời điểm thiêng liêng. Theo truyền thống, Đức Phật sinh ra, giác ngộ và nhập Niết bàn đều vào ngày trăng tròn. Do đó, ngày rằm là thời gian tu tập, thờ cúng tổ tiên và cầu nguyện may mắn, bình an.
Tháng rằm đặc biệt:
Tìm hiểu sâu về văn hóa đèn lồng: Đèn lồng Hội An - Kỳ quan ánh sáng của miền Nam Á
Một trong những hoạt động đẹp nhất trong Lễ hội Đèn lồng là thả hoa đăng (floating lanterns) trên sông Hoài. Đèn hoa đăng hình hoa sen (biểu tượng thiêng liêng trong Phật giáo) được thắp nến và thả trên dòng nước, mang theo ước nguyện về sức khỏe, hạnh phúc, tình yêu và may mắn.
Cách thức tham gia:
Chi tiết về nghệ thuật thả hoa đăng: Thả hoa đăng Hội An - Nét đẹp văn hóa phố cổ
Sông Thu Bồn là động mạch chính nuôi sống Hội An qua hơn 400 năm lịch sử. Từ thế kỷ 16-17, sông Thu Bồn là tuyến đường thủy quan trọng nối Hội An với các thương cảng quốc tế. Thương nhân từ Trung Quốc, Nhật Bản, Hà Lan, Bồ Đào Nha đều đến Hội An qua dòng sông này.
Đặc điểm:
Khám phá chi tiết: Sông Thu Bồn - Chiêm ngưỡng vẻ đẹp quyến rũ
Sông Hoài là nhánh nhỏ của sông Thu Bồn, chảy qua trung tâm phố cổ Hội An. Đây là nơi diễn ra hầu hết các hoạt động văn hóa quan trọng: Lễ hội Đèn lồng, thả hoa đăng, chèo thuyền ngắm phố cổ.
Hoạt động văn hóa trên sông Hoài:
Tìm hiểu thêm: Sông Hoài Hội An - Khám phá vẻ đẹp thơ mộng
Giếng Bá Lễ là một trong 11 giếng cổ được UNESCO ghi nhận trong di sản Hội An. Đặc biệt, giếng này nổi tiếng với việc "không bao giờ cạn nước" ngay cả trong những mùa hạn hán khốc liệt, được coi là biểu tượng sinh mệnh bền vững của Hội An.
Vị trí: Cạnh cổng chợ Hội An, ngay trung tâm phố cổ
Ý nghĩa:
Chi tiết: Giếng Bá Lễ - Giếng cổ không bao giờ cạn tại Hội An
Chợ Hội An (chợ truyền thống) là trung tâm sinh hoạt thương mại và văn hóa của người dân địa phương từ thời thương cảng đến nay. Đây không chỉ là nơi mua bán hàng hóa mà còn là không gian giao lưu văn hóa, tín ngưỡng (có nhiều đền, miếu nhỏ trong khu chợ).
Đặc điểm:
Khám phá: Chợ Hội An - Khám phá nét văn hóa đặc sắc
Chợ Đêm Hội An (Hoi An Night Market) là không gian văn hóa ẩm thực và mua sắm phát triển từ những năm 2000, phục vụ nhu cầu du lịch. Khác với chợ truyền thống, chợ đêm mang đậm tính giải trí và trải nghiệm văn hóa.
Đặc điểm:
Chi tiết: Chợ Đêm Hội An - Không gian ẩm thực đặc sắc tại phố cổ
Công Viên Ấn Tượng Hội An (Hoi An Impression Theme Park) là không gian biểu diễn nghệ thuật hiện đại kết hợp giữa công nghệ và văn hóa truyền thống. Đây là nơi diễn ra show diễn "Ký Ức Hội An" (Hoi An Memories) - một trong những show diễn thực cảnh lớn nhất Việt Nam.
Đặc điểm:
Tìm hiểu thêm: Công Viên Ấn Tượng Hội An - Điểm đến bạn không nên bỏ lỡ
Trải nghiệm Di sản Phi vật thể (1 ngày):
Trải nghiệm Lễ hội Rằm (đêm 14 âm lịch):
Trải nghiệm Sông nước (nửa ngày):
Văn hóa đời sống Hội An là sự kết hợp hài hòa giữa di sản phi vật thể (Bài Chòi UNESCO 2017), lễ hội truyền thống (Đèn lồng từ 1998), đời sống sông nước (Thu Bồn - Hoài) và thương mại (chợ truyền thống). Mỗi yếu tố đều phản ánh một khía cạnh văn hóa độc đáo của thương cảng xưa, được cộng đồng địa phương bảo tồn và phát triển qua 400 năm.
Điểm đặc biệt của văn hóa Hội An là tính sống động - không chỉ lưu giữ trong bảo tàng mà tồn tại trong đời sống hàng ngày. Bài Chòi được biểu diễn mỗi tối, đèn lồng thắp sáng mỗi đêm rằm, hoa đăng trôi trên sông Hoài, chợ truyền thống vẫn nhộn nhịp mỗi sáng - tất cả tạo nên một không gian văn hóa sống, nơi du khách không chỉ quan sát mà còn tham gia trực tiếp.
Việc UNESCO công nhận Bài Chòi (2017) và Hội An gia nhập UNESCO Creative Cities Network (2023) càng khẳng định giá trị đặc biệt của văn hóa phi vật thể Hội An trong bối cảnh toàn cầu. Đây không chỉ là di sản của Việt Nam mà là tài sản chung của nhân loại cần được bảo tồn và phát huy.
Để khám phá toàn diện hơn về Hội An, tham khảo: Phố cổ Hội An - Tinh hoa văn hóa xứ Quảng
Để hiểu sâu hơn về văn hóa đời sống Hội An hoặc tham gia các hoạt động văn hóa chân thực:
Các trải nghiệm văn hóa được đề xuất:
Tour văn hóa trọn gói:
Liên hệ tư vấn:
? Hotline: (+84) 931989925
? Website: Danangbest.com
Cam kết chất lượng: Mọi thông tin được xác minh từ nguồn chính thống UNESCO, Trung tâm Bảo tồn Di sản Hội An, và quan sát thực địa dài hạn. Đặc biệt chú trọng tính chính xác về ngày tháng công nhận UNESCO và nguồn gốc các lễ hội.
Liên hệ đóng góp ý kiến hoặc cập nhật thông tin: info@danangbest.com | (+84) 931989925
Tổng bình luận: 0 👇 Lướt ở dưới để xem
Hội An 1 Ngày
Tour Thánh địa Mỹ Sơn
HỘI AN 2 NGÀY 1 ĐÊM
Tour Ngũ Hành Sơn - Hội An
Vé Ký Ức Hội An
